۵ اکتبر ۲۰۲۶-نتایج کارآزمایی تصادفی‌سازی‌شده RESET نشان داد که یک رژیم غذایی کم‌کالری و ورزش می‌تواند دیابت نوع ۲ با شروع زودهنگام را در بیش از نیمی از جوانان درمان کند.
در میان ۹۶ شرکت‌کننده، مداخله‌ی انجام شده منجر به ریمیسیون[1] دیابت در ۵۴٪ از آن‌ها در هفته بیست و چهارم شد؛ بدین معنا که سطح HbA1c(هموگلوبین گلیکوزیله) بدون استفاده از داروهای کاهنده قند خون، برای حداقل ۱۲ هفته به زیر ۶.۵٪ رسید. این در حالی است که در گروه مراقبت‌های معمول، نرخ فروکش کردن دیابت تنها ۴٪ بود.
این مداخله شامل یک رژیم جایگزین وعده غذایی با ۸۰۰ تا ۹۰۰ کالری در روز، ورزش‌های هوازی و مقاومتی تحت نظارت (دو بار در هفته) و ورزش مستقل (یک بار در هفته) به مدت ۱۲ هفته بود. سپس شرکت‌کنندگان وارد یک فاز نگهدارنده ۱۲ هفته‌ای شدند که شامل رژیم غذایی بهینه شده از نظر تغذیه، کاهش تدریجی جایگزین‌های وعده غذایی و ورزش مستقل بود.
دکتر کابری داسگوپتا از دانشگاه مک‌گیل در مونترال، در نشست سالانه انجمن اروپایی مطالعه دیابت (EASD) در میلان، اعلام کرد که نرخ فروکش کردن بیماری در تحلیل‌های زیرگروهی بر اساس جنسیت، قومیت و کشور محل مطالعه، یکسان بود. یافته‌های این تحقیق همزمان در نشریه Lancet Regional Health Americas نیز منتشر شد.
مطالعات پیشین ثابت کرده‌اند که رژیم‌های جایگزین وعده غذایی با انرژی کم، ابزارهای غیرجراحی مؤثری برای فروکش کردن دیابت هستند. با این حال، مطالعات اندکی این رویکرد را در ترکیب با ورزش‌های ساختارمند و تحت نظارت ارزیابی کرده‌اند.
دکتر داسگوپتا گفت: «اجبار کردن فرد به پایبندی به رژیم جایگزین وعده غذایی، خود چالش بزرگی است. اضافه کردن ورزش تحت نظارت، این کار را دشوارتر می‌کند. اما نکته مثبت این است که اگر آن‌ها بتوانند این کار را انجام دهند، هم از مزایای رژیم کم‌انرژی (کاهش وزن و فروکش کردن بیماری) و هم از مزایای ورزش بهره‌مند خواهند شد.»
بسیاری از افراد توانستند این مسیر را طی کنند؛ در واقع ۹۰٪ شرکت‌کنندگان ارزیابی نهایی خود را تکمیل کردند. دکتر داسگوپتا خاطرنشان کرد: «با وجود اینکه این یک تقاضای بزرگ از شرکت‌کنندگان بود، آن‌ها این روش را دوست داشتند، از ورزش لذت بردند و در مطالعه باقی ماندند.»
این کارآزمایی با برچسب باز (Open-label)، شرکت‌کنندگان را به‌صورت ۱:۱ به دو گروه مداخله یا مراقبت‌های روتین بالینی تقسیم کرد. بزرگسالان واجد شرایط بین ۱۸ تا ۴۵ سال بودند که تشخیص دیابت آن‌ها در ۶ سال گذشته صورت گرفته و سطح HbA1cآن‌ها در شروع تحقیق بین ۶.۵٪ (یا ۶.۰ ٪ در صورت مصرف دارو) تا ۱۰.۰٪ بود. در ابتدای مطالعه، ۷۴٪ شرکت‌کنندگان متفورمین، ۲۰ ٪ مهارکننده SGLT2و درصد کمی نیز داروهای GLP-1مصرف می‌کردند.
این مطالعه بر افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ با شروع زودهنگام تمرکز داشت؛ وضعیتی که با شروع سریع عدم کنترل قند خون و افزایش خطر عوارض زودرس مشخص می‌شود. دکتر داسگوپتا تأکید کرد: «این عوارض ممکن است زمانی ظاهر شوند که فرد در آستانه تشکیل خانواده، شروع یک رابطه یا شروع یک شغل است؛ این موضوع بسیار ناراحت‌کننده است و باعث رنج زیادی می‌شود.»
توماس یتس، از محققان همکار در دانشگاه لستر انگلستان، با اشاره به تفاوت این یافته‌ها با داروهای فعلی ضد چاقی مانند داروهای GLP-1، خاطرنشان کرد: «می‌دانیم که این داروهای GLP-1، کاهش وزن قابل توجهی ایجاد می‌کنند، اما ۲۵ تا ۴۵ درصد از این کاهش وزن ناشی از از دست دادن توده عضلانی است.»
در مقایسه با داروی تیرزپاتاید (Mounjaro) در مطالعه SURPASS-3، کارآزمایی RESETکاهش وزن کلی کمتری را نشان داد (۷.۵کیلوگرم در ۲۴هفته در مقابل ۱۲.۹کیلوگرم در ۵۲هفته)، اما کاهش چربی احشایی و چربی کبد در آن بسیار بیشتر بود. دکتر یتس افزود: «وقتی صحبت از ورزش است، بسیار مهم است که فراتر از وزن کل را ببینیم، زیرا این همان چیزی است که مزایای متابولیک را هدایت می‌کند.»
اسکن‌های MRIکل بدن نشان‌دهنده بهبود در میزان چربی پانکراس، چربی زیرپوستی شکم و ران، چربی بین‌عضلانی شکم و ران و چربی درون‌عضلانی ران بود. همچنین شرکت‌کنندگان در گروه مداخله، بهبود بیشتری در قدرت پنجه، علائم افسردگی، استرس ناشی از دیابت، کیفیت زندگی، فشار خون، ضربان قلب در حالت استراحت، سطح تری‌گلیسیرید و هندسه قلبی نشان دادند. علاوه بر این، درصد بیشتری از افراد گروه مداخله به فروکش کردن فشار خون نسبت به گروه کنترل دست یافتند (۵۶ درصد در مقابل ۲۷ درصد).
هیچ عارضه جانبی جدی گزارش نشد. عوارض رایج شامل علائم گذرا در شروع رژیم (مانند سردرد، یبوست، سرگیجه و خستگی) و نرخ کمی بالاتر از عفونت‌های خفیف در گروه مداخله بود. دکتر یتس در پایان گفت: «از آنجایی که این یک مطالعه دوبازویی بود، برای تأیید مزیت افزوده ورزش، به تحقیقات بیشتری نیاز داریم.»
منبع:
https://www.medpagetoday.com/meetingcoverage/easd/123280
[1]بهبود یا فروکش کردن بیماری